مشهد مقدس | پایتخت معنوی ایران

شهر مشهد در شمال شرقی استان خراسان رضوی و مرکز استان خراسان رضوی می باشد. شهر مشهد به علت وجود بارگاه امام هشتم شیعیان (علی بن موسی الرضا) بعنوان پایتخت معنوی ایران انتخاب شده است. در رتبه بندی شهرها در کشورمان، شهر مشهد بعد از تهران به علت موقعیت مذهبی و صنعتی و اقتصادی و جمعیتی در مکان دوم قرار گرفته است و حتی می توان شهر مشهد را پایتخت اقتصادی و مرکز مبادلات میان قاره ای آسیای میانه نامید که دلیل آن نیز اعتبار فرا منطقه ای و عوامل مختلفی چون مسیر راههای تجاری و ارتباطی کشورهای آسیای میانه و افغانستان می باشد. نمایشگاه بین‌اللملی مشهد امروزه بعنوان بزرگترین وفعالترین نمایشگاه بین ‌المللی تجاری در ایران بعد از نمایشگاه بین‌المللی تجاری تهران فعالیت می‌کند. مشهد به علت هم‌جواری با کشورهای آسیای میانه و موقعیت صنعتی سالانه میزبان ده‌ها نمایشگاه بین‌المللی است. در حال حاضر مدیریت سایت رسمی نمایشگاه‌های ایران به عهده نمایشگاه مشهد می‌باشد. این شهر به واسطه وجود حرم علی بن موسی‌الرضا، هشتمین امام مذهب شیعه، سالانه پذیرای بیش از ۳۰ میلیون زائر از داخل و بیش از یک میلیون زائر از خارج کشور است.

تاریخچه

حوضه‌ی رودخانه‌ی کشف‌رود، که شهر مشهد در آن قرار دارد، به خاطر شرایط مناسب طبیعی، از پیش از اسلام به عنوان یکی از مناطق مورد توجه برای سکونت در خراسان به حساب می‌آمد. این منطقه ابتدا مسکن اقوام غیرآریائی بود. در داستان‌های ملی ایران بنای اصلی شهر توس را به جمشید و تجدید بنای آن را به توس، پهلوان و سپهسالار ایرانی نسبت می‌دهند. توس در زمان خلافت عثمان به‌طور کامل توسط اعراب فتح شد. در دوره‌ی اسلامی این منطقه بخشی از ولایت توس به مرکزیت شهر تابران بود که آبادی‌های سناباد و نوقان که بخشی از مشهد کنونی هستند را نیز در بر می‌گرفت. در دوران حکومت هارون عباسی، حمید بن قحطبه طائی والی خراسان بود که کاخی در باغی واقع در ۱٫۵ کیلومتری سناباد داشت. در بهار سال ۱۹۳ هجری قمری، هارون که برای سرکوب شورشی عازم سمرقند بود، در نوقان بیمار شد و بنا به وصیتش او را در آن باغ دفن کردند. چند سال بعد در دوران خلافت مامون، در ۲۰۲ هجری قمری، امام رضا که پس از یک سال اقامت در مرو عازم بغداد بود، در منزل امیر سناباد مسموم شد و مامون پیکر او را نزدیک قبر هارون به خاک سپرد. از آن پس آن نقطه «مشهد الرضا» به معنی «محل شهادت رضا» و به اختصار مشهد نام گرفت. پس از حمله‌ی مغولان مردم شهر ویران‌شده‌ی توس به مشهد مهاجرت کردند و شهر توسعه پیدا کرد. مشهد در زمان حکومت نادرشاه افشار به عنوان پایتخت ایران انتخاب شد.

آب و هوا

آب و هوای شهرمشهد به دلیل موقعیت جغرافیایی خاص متغیرمی باشد ولی در حالت کلی معتدل و تا حدودی سرد و خشک است و در واقع دارای زمستان های سرد و مرطوب و تابستان های گرم و خشک است. حداکثر دمای ثبت شده در تابستان‌ها ۴۳ درجه بالای صفر و در زمستان‌ها  درکمترین حالت  ۲۳ درجه زیر صفر رسیده است.

بهترین زمان سفر

بهترین زمان برای سفر به شهر مشهد فصل پاییز و اوایل بهار می باشد. در فصول بهار و پاییز هتل ها ارزانتر، هوا مناسبتر و ترافیک کمتر است، مگر در تعطیلات نوروز و ایام و مناسبت های مذهبی . به طور کلی بهترین زمان سفر به مشهد مهر و آبان و فروردین و اردیبهشت می باشد. برای سفر به مشهد بهتر است طوری برنامه ریزی کنید که ساعت ۹:۳۰ تا ۱۰ صبح به شهر مشهد وارد شده و زمان خروج شما در روز بازگشت ۳ بعد از ظهر باشد. 

راه های دسترسی

فرودگاه بین‌المللی شهید هاشمی‌نژاد مشهد به عنوان دومین فرودگاه پرترافیک کشور روزانه به حداقل ۱۷۰ و حداکثر ۲۴۰ پرواز سرویس ها ی هوایی ارایه نموده و بطور متوسط روزانه تعداد ۲۲۰۰۰ نفر مسافر داخلی و خارجی از این فرودگاه استفاده می‌نمایند که بالغ بر ۲۰٪ آن مسافرین خارجی می‌باشند. این فرودگاه به ۳۴ مسیر داخلی و ۲۰ مسیر خارجی پروازمستقیم دارد. تعداد ۱۷ شرکت هواپیمایی داخلی و ۱۰ شرکت خارجی در این فرودگاه فعالیت دارند. راه‌آهن شهر مشهد در مرکز آن و در نزدیکی حرم علی ابن موسی الرضا واقع شده‌است.

حمل و نقل داخلی

شهر مشهد سامانه‌های حمل و نقل مناسبی دارد. در مشهد می‌توانید با استفاده از مترو با هزینه‌ی ۵۰۰ تومان، اتوبوس با هزینه‌ی ۳۰۰ تومان، خطوط تندرو با هزینه‌ی ۳۰۰ تومان و تاکسی با هزینه‌‌های متغییر در سطح شهر تردد کنید. بسیاری از هتل ها نیز سرویس رایگان برای حرم امام رضا (ع) دارند که می توانید راهنمای لازم را از مسئولان هتل محل اقامت خود دریافت کنید. خطوط مترو از ۶ صبح تا ۱۰ شب فعال است. برخی از اتوبوس‌های منتهی به حرم امام رضا (ع) نیز به صورت ۲۴ ساعته مشغول خدمات رسانی هستند. اگر با ماشین شخصی به شهر مشهد سفر کرده‌اید، می‌توانید از پارکینگ‌های عمومی سطح شهر برای پارک طولانی مدت ماشین استفاده کنید. همچنین نقشه‌ی با جزئیات مشهد را می‌توانید دانلود کنید. شهرداری شهر مشهد برای رفاه حال زائرین، نرم‌افزار بسیار کارآمدی را تولید کرده‌ که باب میل مسافران است. در این نرم‌افزار که با نام نقشه‌ی ترافیکی شهر مشهد معرفی شده‌ است، با مشخص کردن مبدا و مقصد و وسیله مورد نظر برای حمل و نقل، به سادگی می‌توانید بهترین راه را برای رسیدن به مقصد پیدا کنید. این نرم افزار نقشه کل شهر مشهد را به صورت آفلاین در خودش جای داده است. همچنین وضعیت آنلاین ترافیک در هنگام اتصال گوشی به اینترنت قابل مشاهده‌ است. مسیریابی هوشمند این نرم‌افزار از بهترین قابلیت‌های کاربردی گنجانده شده در آن است. توصیه می‌کنیم حتما قبل از سفر به شهر مشهد این نرم افزار ار نصب کنید.

اقامت

برای انتخاب محل اقامت خود در نظر داشته باشید هتل های نزدیک به حرم به خصوص در فصل سفر معمولا شلوغتر بوده و قیمت بالاتری دارند و به طور کلی در مقایسه با هتل های دیگر سرویس دهی ضعیف تری دارند.  در انتخاب محل اقامت خود هتل آپارتمان ها را هم در نظر بگیرید که بخصوص برای خانواده ها با هزینه مناسب امکانات خوبی را ارائه می کنند.

خورد و خوراک

بیش از ۴۰ بازار میوه و تره‌بار و ارزاق عمومی زیر نظر شهرداری مشهد دایر شده‌ و با قیمت‌های مناسب مشغول ارائه‌ی محصولات است. لیست این مراکز را می توانید در سایت شهرداری مشهد مشاهده کنید. شهر مشهد به واسطه‌ی حضور پرشمار مسافران مختلف، رستوران‌های بسیاری دارد. از رستوران‌های لوکس داخل شهر گرفته تا کافه باغ‌های اطراف شهر که هر کدام مشتری خاص خود را دارد. از فست فود گرفته تا غذاهای سنتی و اروپایی، همه‌ی سلیقه‌ها می‌توانند بهترین رستوران‌ها را در مشهد پیدا کنند.

غذاهای محلی

در مشهد، شیشلیک حرف اول را می‌زند و پدرخوانده منو محسوب می‌شود! شیشلیک نوعی کباب مرغوب است که نه فقط در ایران، بلکه در روسیه، مغولستان، لهستان و بخش‌هایی از اروپای مرکزی هم محبوبیت دارد! شیشلیک اصل از گوشت بره تهیه می‌شود اما با توجه به علایق محلی ممکن است گوشت مورد استفاده متفاوت باشد. شیلیک‌فروشی در مشهد زیاد است اما بهترین شیشلیک ها را می توانید در طرقبه و شاندیز بخورید. از دیگر غذاهای محلی می توان به آش ماستی، دیگچه مشهدی، شله مشهدی، یتیمچه، چنگالی، خورش ریواس و رشته پلو اشاره کرد.

مراکز خرید

در شهر مشهد بیش از ۳۰ بازار تجاری بزرگ وجود دارد. مراکز نزدیک به حرم همچون بازار رضا و بازار مرکزی برای بسیاری از زائران نام‌های آشنایی هستند. در چند سال اخیر هایپر مارکت‌ها و مراکز بزرگ تجاری بسیار زیادی در نقاط مختلف شهر ساخته شده‌ است که هر کدام از آنها می‌تواند به عنوان مرکزی برای خرید سوغاتی یا خرید شخصی تلقی شود. در میان مراکز خرید برج آلتون و مرکز خرید آرمان از مدرن‌ترین مراکز به حساب می‌آیند و بازار سرشور نیز قدیمی‌ترین بازار لیست محسوب می‌شود. اگر در اطراف حرم مطهر سکونت دارید، مراکز خرید واقع در خیابان‌های امام رضا و ۱۷ شهریور بهترین انتخاب برای خرید سوغاتی هستند. بازار رضا ، مجتمع تجاری آسمان و دیگر مجتمع‌های اطراف میدان ۱۷ شهریور انواع و اقسام سوغاتی‌های مورد نیاز زئران را ارائه می کنند. در نقاط دیگر شهر، مراکز تجاری الماس شرق، وصال، پروما، ویلاژتوریست و آلتون انتخاب های مناسبی هستند.

سوغات

مشهد، مرکز استانی است که تنوع زیادی از محصولات، کالاها و صنایع در آن میتوان دید و همه آنها در مراکز خرید شهر، عرضه می شوند. معمولا زائران پس از انجام زیارت، به دنبال خرید برای دوستان و اقوام خود هستند. خوشبختانه آنچه در ویترین مغازه ها به چشم میخورد تنوع زیادی دارد و میتوان برای هر سنی و سلیقه ای خرید کرد. بهترین سوغاتی های مشهد زعفران، زرشک، خشکبار، جیلی بیلی، فیروزه، مهر و جانماز ، تسبیح ، نقل و نبات، عطریات هستند.